Nederlandse zonnepanelen spelen grote rol bij maanmissie: ‘Het blijft spannend’

Posted on

03 sep 2022 om 12:00Update: 4 dagen geleden

NASA lanceert, als alles goed gaat, zaterdagavond voor het eerst zijn nieuwe maanraket Space Launch System. De missie heeft een Nederlands tintje: Airbus uit Leiden ontwikkelde de zonnepanelen. En die spelen een belangrijke rol.

Door Rutger Otto

Het wordt de eerste vlucht in het Artemis-programma. Daarmee moeten astronauten over een paar jaar eindelijk weer voet zetten op de maan. Tijdens Artemis 1 zijn er nog geen mensen aan boord, maar wel drie poppen met sensoren. Die zitten in de Orion-capsule boven op de raket, met daar tussenin de Europese servicemodule van ruimtevaartorganisatie ESA. In de ruimte wordt Orion losgekoppeld en doorgestuurd naar de maan, terwijl de raket terugvalt naar de aarde.

Aan boord van de capsule zijn allerlei elektrische apparaten die stroom nodig hebben. Denk aan boordcomputers, luchtzuiveringsinstallaties en systemen die de astronauten van water voorzien. De zonnepanelen van Airbus Nederland wekken die energie op. Daarmee zijn ze van groot belang voor de missie.

Orion heeft in totaal twaalf zonnepanelen, verdeeld over vier vleugels. Pas in de ruimte worden ze uitgevouwen om stroom op te wekken. Het spannendste moment voor Airbus wordt de zogeheten Trans Lunar Injection. Dat is het moment dat de Orion-capsule een extra duw krijgt uit de lage baan om de aarde en richting de maan vertrekt.

Zware krachten zorgen voor spanning

“Het eerste deel is gesneden koek”, zegt Rob van Hassel, expert zonnepanelen bij Airbus Nederland. Airbus heeft jarenlange ervaring met het lanceren en uitvouwen van zonnepanelen in de ruimte. Maar deze maanmissie van NASA is wel van een andere orde.

“Het wordt echt spannend, het is de zwaarste raket die ooit is gebouwd. Dat zorgt voor een enorme belasting tijdens de lancering. De panelen moeten enorme krachten doorstaan als de capsule naar de maan wordt geduwd. Ze moeten dan helemaal weg geklapt worden om vast te blijven zitten. Dat is voor ons ook nieuw.”

Net als zonnepanelen die op daken van huizen liggen, zetten de panelen in de ruimte licht van de zon om in energie. Maar verder verschillen de zonnepanelen van Airbus volledig met consumentenpanelen. Dat komt door de extreme omstandigheden in de ruimte. “Zonlicht in de ruimte is een vloek en een zegen. Aan de ene kant heb je extra veel licht, maar een deel van dat licht is heel schadelijk.” Om de panelen en de zonnecellen daar tegen te beschermen, zijn ze gemaakt van speciale onderdelen.

“Op aarde kan het een keer vriezen of heet zijn, maar in de ruimte zijn er temperatuurverschillen van -180 graden tot +100 graden Celsius”, zegt Van Hassel. “En de panelen krijgen ongefilterd ultraviolet licht van de zon, want er is geen dampkring. Daardoor slijten de cellen sneller. Doordat de zon verder nog geladen deeltjes uitspuwt, loopt het elektrisch vermogen ook achteruit.”

De Space Launch System-raket van NASA. Bron: EPA. Foto: EPA

Eerst schot moet in de roos

Er hangt veel af van de zonnepanelen van Airbus. “Als de energievoorziening niet klopt, kunnen de astronauten eigenlijk direct terugkeren naar huis”, zegt de zonnepanelenexpert. Toch zorgen die gedachte en de grootsheid van dit project niet voor extra druk bij werknemers van het bedrijf. De kwaliteit moet altijd hoog zijn bij panelen voor de ruimte. “Een auto kun je terugsturen naar de fabriek, maar bij een lancering naar de ruimte moet het in één keer goed zijn.”

Toch heeft Van Hassel er vertrouwen in dat het goed gaat. De panelen zijn uitvoerig getest en geanalyseerd. Ook de zonnepanelen voor Artemis 2 zijn al aangeleverd. Artemis 3 is in productie en er zijn al bestellingen gedaan voor Artemis 4 tot en met 6. Nederlandse zonnepanelen zullen dus nog jarenlang een belangrijke rol blijven spelen in het maanprogramma van NASA.

Dat Airbus is aangewezen als de ontwikkelaar en leverancier van de zonnepanelen, is bijzonder voor een Nederlands bedrijf, maar niet verrassend. Het bedrijf heeft jarenlange ervaring. Daarnaast is het voor de Artemis-missies belangrijk dat veel verschillende landen zijn vertegenwoordigd. Het is niet alleen een prestigieus NASA-project, maar een internationale samenwerking. “Dit is de manier waarop Nederland een steentje bijdraagt”, zegt Van Hassel.

Ontwerp blijft hetzelfde

Het ontwerp dat voor Artemis 1 is bedacht, wordt zoveel mogelijk onveranderd gelaten bij toekomstige missies in het programma. “Misschien komen we onverwachte dingen tegen waardoor we aanpassingen moeten maken”, zegt Van Hassel. “Maar we gaan er niet vanuit dat dat nodig is.”

Overigens is Van Hassel zaterdag zelf niet op locatie aanwezig bij de lancering. “Ik zit met rode oortjes voor de laptop om de livestream te bekijken”, zegt hij. Want spannend blijft het, zeker als er over een paar jaar mensen met Orion naar de maan zullen afreizen. “Het blijft een jongensboek.”

  • Zie ookNASA’s nieuwe maanraket markeert een nieuw tijdperk voor de ruimtevaart

Beeld: AFP

Lees meer over:

NASAAirbusTech

Jasaseosmm.com Smm Panel is the best and cheapest smm reseller panel Buy Instagram Verification for instant Instagram likes and followers, Buy Verification Badge, Youtube views and subscribers, TikTok followers, telegram services, and many other smm services. telegram, and many other smm services